دیپلماسی نیمبند و آرایش نظامی بیسابقه آمریکا در منطقه | رویترز: جنگ بزرگ در راه است

رویداد۲۴| آن طور که منابع آگاه به رویترز گفتهاند، ارتش ایالات متحده بیش از آنکه صرفاً در حالت آمادهباش باشد، در حال چیدمان قطعات یک پازل نظامی پیچیده است؛ پازلی که در صورت صدور دستور از سوی دونالد ترامپ میتواند تبدیل به کارزار نظامی «چند هفتهای» علیه ایران شود. استقرار نیروها، تجهیزات پیشرفته و برنامهریزی برای عملیات گسترده، تهدید واقعی در کنار دیپلماسی نیمبند واشنگتن را به تصویر میکشد و نشان میدهد منطقه در لبه یک بحران بیسابقه قرار دارد.
بنا به گزارش رویترز، این آمادگی فراتر از تمرینها و تحرکات معمول است و شامل برنامهریزی برای حملهای است که میتواند به درگیری شدید و طولانیتری نسبت به گذشته بین دو کشور منجر شود.
این وضعیت در واقع همراهی دو مسیر متضاد در سیاست خارجی آمریکا را نشان میدهد؛ از یک سو دیپلماسی و میز مذاکره، و از سوی دیگر آمادهسازی برای یک تقابل نظامی جدی.
آمریکا در تقاطع دیپلماسی و تهدید
در واشنگتن، دیپلماسی و مذاکره با تهران هنوز نفس میکشد. مذاکرات دو طرف که ماه گذشته در عمان برگزار شد، با هدف کاهش تنشها و باز کردن مسیر برای گفتوگوهای گستردهتر به نتیجه نهایی نرسید، اما به گفته رسانهها قرار است دور دوم مذاکرات در ژنو برگزار شود. این دور از گفتگوها، بهرغم تهدیدهای نظامی رو به افزایش، بهعنوان آخرین تلاش برای یافتن راهحلهای سیاسی برای اختلافات بر سر برنامه هستهای و مسائل مرتبط مطرح شده است.
همزمان اما، تحرکات نظامی ایالات متحده در منطقه، بهخصوص استقرار تجهیزات پیشرفته و افزایش نیروها، فضای سیاسی را پرتنشتر کرده است. رسانههای بینالمللی گزارش دادهاند که پنتاگون حتی آمادهسازی برای استقرار یک ناوگان هواپیمابر دیگر در خاورمیانه را در دستور کار قرار داده است، نشانهای که میتواند فراتر از یک پیام دیپلماتیک ساده به حساب آید.
بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که این دو روند - مذاکره و آمادهسازی نظامی - ظاهراً در تضاد نیستند، بلکه نشاندهنده راهبردی دوگانه هستند، یعنی فشار برای امتیازگیری در میز گفتوگو در کنار نمایش قدرت نظامی برای افزایش شانس کسب امتیاز بیشتر.
حملهای احتمالا بزرگتر از جنگ ۱۲ روزه
در نگاه رسانههای غربی و تحلیلگران بینالمللی، آمادهسازی برای عملیات «چند هفتهای» به این معناست که بحثها در سطح گزینههای نظامی، دیگر در مرحله تئوریک نیستند. رفتو آمدهای مقامات آمریکایی و اسرائیلی از جمله دیدار اخیر نتانیاهو با ترامپ و سفر قریب الوقوع لیندسی گراهام، سناتور جمهوریخواه و مخالف ایران به تلآویو هم این گمانه را تقویت میکند. منابع آمریکایی به خبرگزاریها گفتهاند این برنامهریزی شامل حملاتی بیش از حملات ژوئن سال گذشته است و حتی میتواند شامل اهداف دولتی و امنیتی باشد.
تحلیلگران غربی نسبت به پیامدهای این سناریو هم هشدار داده و میگویند که تهران احتمالاً واکنش نشان خواهد داد، و این واکنش با توجه به توان موشکی قابل توجه جمهوری اسلامی و حضور نیروهای آمریکایی در کشورهای متعدد خاورمیانه، میتواند معادلات امنیتی منطقه را وارد مرحلهای بیسابقه کند.
تهران در آستانه معادله خطرناک
از سوی دیگر، مقامات ایرانی سخنان تندی علیه تهدیدات خارجی بیان کردهاند و ضمن اعلام آمادگی دفاعی، بر این باور هستند که دیپلماسی تنها راه حل واقعی بحران است. تهران بارها تاکید کرده که مذاکرات هستهای را به شرط لغو تحریمها و تضمینهای امنیتی ادامه خواهد داد، اما موضوعات مربوط به برنامه موشکی و نفوذ منطقهای را از دیپلماسی جدا میداند.
در چنین وضعیتی، حتی رسانههای منطقهای و تحلیلی نیز نسبت به تکرار تجربههای تلخ گذشته هشدار و بحرانهای منطقه و انسانی ناشی از آن هشدار میدهند.
آنچه امروز از کنار هم چیدن اخبار به نظر میرسد آن است که مذاکرات ژنو بهعنوان فرصت نهایی برای اجتناب از بحران برگزار میشود، بخشهایی از دستگاه قدرت در واشنگتن به دنبال گزینههای نظامی واقعیتر هستند. خبرنگاران و تحلیلگران بینالمللی میگویند این آمادگی نظامی، همانقدر که میتواند پیامی برای فشار به تهران باشد، در عمل ریسک بروز یک درگیری گسترده را بهطرز خطرناکی افزایش میدهد.
در این میان، شورای امنیت و بازیگران بینالمللی بارها بر لزوم کاهش تنش و رجوع به دیپلماسی تأکید کردهاند، اما زمانبندی و همزمانی اتفاقات نشان میدهد که جهان در لحظهای قرار دارد که آینده ایران و آمریکا در انتخاب بین گفتوگو و گسترش یک بحران بزرگ رقم خواهد خورد، انتخابی که احتمالا نه در یک روز، بلکه در روزها و هفتههای پیشروی شکل خواهد گرفت.



جنگ حتمیه معلومه
